Мы марылі пра хлеб і мір. Магілёў 1944-1949

"Мы марылі пра хлеб і мір", 1983 г.
Аўтар - Hubert Griewel
    Дзякуючы парадзе пана Плоткіна я атрымаў кнігу "Мы марылі пра хлеб і мір", складзеную былым нямецкім салдатам Губертам Грывэлем паводле яго ўспамінаў пра жыцьцё ў магілёўскім лагеры ваеннапалонных з 1944 па 1949 годы.
    На першы погляд кніга вельмі цікавая. Яна апсівае шлях маладога нямецкага хлопца ад прызыва ў Вермахт восеньню 1942г да яго вяртаньня на радзіму пасьля палону ў Магілёве. Большая частка кнігі - гэта апісаньне менавіта жыцьця ў Магілёве.     Менавіта па гэтаму я вырайшыў пачаць поўны пераклад гэтага мала вядомага твору. Ня ведю, аднак, ці будзе гэта цікавым камусьці акрамя мяне і дзьвух трох аматараў гісторыі.     Таму пакуль што выстаўляю на ваш суд невялічкі ўрывак з кнігі, першае знаёмства аўтара з Магілёваў напярэдні вызваленьня горада.

Медыцынска-хірургічныя мэмуары, 1819

"Медыцынска-хірургічныя мэмуары Ж. Д. Ларэя з яго ваенных паходаў.", Ляйпцыг 1819, 2-і том (паходы з 1812 па 1814).
Аўтар: Dominique J. Larrey (пераклад з французскай Gottfried Wilhelm Becker).
Цікавы выпадак з параненым у 1812 годзе падчас баёў за Магілёў французскім салдатам.

Габрэйскі пралетарыят у Магілёве - частка 4

Апошняя частка артыкула "Адносна становішча габрэйскага пралетарыяту ў Магілёве на Дняпры", 1902, №34 газэты "Die Welt" (Сьвет), цэнтральнай газэты сіянісцкага руху.

Спасылка на першую частку перакладу: ТУТ
Спасылка на другую частку перакладу: ТУТ
Спасылка на трэцюю частку перакладу: ТУТ
Апошняя частка пераклада: Праект доктара Кацэнэлензона на апошнім сіянісцкім кангрэсе ў Базэлі. – “Габеты”. – “Пушке”. – Да характарыстыкі яўрэйскай дабрачыннасьці ў Магілёве на Дняпры. – Агульнае заключэньне

Габрэйскі пралетарыят у Магілёве - частка 3

Працяг артыкула "Адносна становішча габрэйскага пралетарыяту ў Магілёве на Дняпры", 1902 у №34 газэты "Die Welt" (Сьвет), цэнтральнай газэты сіянісцкага руху.

Спасылка на першую частку перакладу: ТУТ
Спасылка на другую частку перакладу: ТУТ
Трэцяя частка пераклада: Лішак людзей пры таваравытворчасьці. – Аб’яднаньне працоўных. – Немагчымасьць эканамічнага пашырэньня. – Ліхвяр у асобе “Wocher”а. – Ліхвярства пры крэдытах на набыцьцё. Ліхвярства пры крэдытах на часовыя патрэбы.

Магілёў у кнігах 16 ст.

Некалькі кніг 16 ст., дзе мімаходам коратка ўзгадваецца Магілёў.
Нічога асабіста новага, ці цікавага. Але пакуль што гэта найбольш раньнія узгаданьні Магілёва, як горада ў Эўрапейскіх выданьнях. То бок у 1500х Магілёў быў ужо горадам Эўрапейскага масштабу.

Габрэйскі пралетарыят у Магілёве - частка 2

Працяг артыкула "Адносна становішча габрэйскага пралетарыяту ў Магілёве на Дняпры", 1902 №33 газэты "Die Welt" (Сьвет), цэнтральнай газэты сіянісцкага руху.

Спасылка на першую частку перакладу: ТУТ
Другая частка пераклада: Лішак людзей пры таваразвароце. – Фарміраваньне руска-яўрэйскіх гандляроў. – Так званыя “люмпен гандляры”. – Каробачнікі.

Пра магілёўскую сінагогу. "Rimon", 1923

Нарэшце, поўны пераклад з ідыш артыкула Элі Лісіцкага ў часопісе "Рымон" (Гранат) 1923 году. У артыкуле Лісіцкі ўзгадвае свае ўражаньні ад наведваньня ў магілёўскую Халодную сінагогу ў 1916, у межах этнаграфічнага падарожжа.
Неверагодна цікавы аповед пра зьнішчаную камуністамі каштоўнасьць эўрапейскага, а можа нават і сусьветнага масштабу.
3d рэканструкцыя сінагогі і роспісаў ТУТ